Een bijzondere en moedige vrouw

Dit had ik niet verwacht, dat een ruim tachtigjarige vrouw, die zichzelf tijdend de bezetting als lid van de NSB opgegeven had, mij zelf zou bellen naar aanleiding van mijn oproep. Ze had besloten om haar levensverhaal te vertellen voordat ze dood zou gaan.
Haar hele leven had ze dit lidmaatschap als een zware last met zich meegedragen. Nooit had ze tegen wie dan ook verteld dat ze in de laatse jaren van de oorlog lid van de NSB was geworden toen ze in de Arbeidsdienst werkzaam was en waarom. Na de bevrijding was ze geinterneerd geweest en had de meest afschuwelijke dingen meegemaakt. Maar het ergst van alles wat ze meegemaakt had was toen ze zich vrijwel direct na de bevrijding realiseerde wat het betekende om aan de kant van de bezetter gestaan te hebben. Natuurlijk had ze wel 'verhalen' gehoord, maar dat had ze beschouwd als propaganda van de tegenpartij. Vanaf het moment dat die verhalen realiteit bleken wist ze dat ze die last haar hele leven met zich mee zou moeten dragen.

Alleen toen ze na de oorlog ging trouwen vertelde ze haar aanstaande man over haar lidmaatschap. Voor hem was dat geen probleem geweest. Hij hield van haar.
Daarna was een lange periode van zwijgen aangebroken. Nu wilde ze dit zwijgen doorbreken. Ze wil de volgende generaties laten weten hoe gemakkelijk je tot zo'n soort keuze komt. Hoe belangrijk het is om goed na te denken over een politieke keuze en proberen de gevolgen ervan te overdenken en te overzien.

Ik heb haar geinterviewd en zal haar nogmaals en daarna misschien nog een keer interviewen. Een leven is vaak niet in een uurtje verteld. Door te vertellen komen steeds weer nieuwe dingen naar boven die men dacht vergeten te zijn.
Ik heb veel bewondering voor deze dame op leeftijd, die de moed heeft om haar levensverhaal te vertellen en de moed kan opbrengen om tegenover mij zo open en eerlijk te zijn, ook over haar eigen gevoelens in deze, o zo moeilijke geschiedenis uit haar leven.
Ik hoop oprecht dat anderen haar voorbeeld zullen volgen.